Jak podnieść spuszczone oczko bez prucia robótki

Spuszczone oczko to oczko, które zsunęło się z drutu i nic go nie trzyma. Pozostawione samo sobie, pruje się w dół swojej kolumny, rząd za rzędem. Dobra wiadomość jest taka, że nie ginie ani kawałek włóczki: każdy rząd, przez który uciekło, wciąż jest na miejscu w postaci poziomej nitki, i z tych nitek możesz odbudować oczko bez prucia robótki.

Te sposoby działają tak samo, czy robisz metodą angielską (nitka w prawej ręce), czy kontynentalną (nitka w lewej). Zakładają ścieg dżersejowy, czyli gładką dzianinę, w której rzędy na prawej stronie przerabia się na prawo, a rzędy na lewej stronie na lewo.

Jak rozpoznać spuszczone oczko

Szukaj któregoś z tych objawów:

• Drabinka. Pionowa szczelina w dzianinie przecięta poziomymi nitkami, jak szczeble drabiny. Każdy szczebel to jeden rząd, przez który uciekło oczko.
• Luźna pętelka. Pojedyncza pętelka na dole tej szczeliny, niczym niepołączona z tym, co nad nią.
• Za mało oczek. Liczysz oczka i wychodzi o jedno mniej, niż podaje wzór.
• Mała dziurka. Po lewej stronie robótki uciekające oczko może wyglądać bardziej jak dziurka niż jak drabinka.

Dopóki się uczysz, licz oczka na końcu każdego rzędu, a zwykle wychwycisz spuszczone oczko, zanim ucieknie dalej niż o jeden rząd.

Najpierw zabezpiecz luźną pętelkę

Zanim zrobisz cokolwiek innego, zatrzymaj oczko, żeby nie uciekało dalej.

1. Przestań przerabiać i zostaw wszystkie pozostałe oczka na drutach.
2. Znajdź luźną pętelkę na dole drabinki.
3. Przełóż przez nią zamykany znacznik albo małą agrafkę.
4. Zamknij znacznik.

Zamykany znacznik to mały klips, który otwiera się i zamyka jak agrafka. Gdy pętelka jest już złapana, możesz działać bez pośpiechu.

Potrzebne będzie też szydełko mniej więcej tej samej grubości co druty albo nieco cieńsze. Za grube szydełko rozciąga oczko, a dużo za cienkie łatwo rozszczepia włóczkę.

Jak podnieść oczko spuszczone o jeden rząd (strona prawa)

Tego sposobu użyj, gdy nad luźną pętelką jest tylko jedna pozioma nitka. Pracuj stroną oczek prawych, czyli stroną z gładkimi oczkami w kształcie litery V, zwróconą do siebie.

1. Przerabiaj rząd, aż dojdziesz do spuszczonego oczka, tak żeby pętelka znalazła się tuż pod szczeliną między drutami.
2. Sprawdź, czy pozioma nitka leży za luźną pętelką.
3. Zdejmij znacznik i wkłuj prawy drut w pętelkę od przodu do tyłu.
4. Wsuń czubek prawego drutu pod poziomą nitkę, tak żeby i pętelka, i nitka znalazły się na prawym drucie.
5. Wkłuj czubek lewego drutu w pętelkę.
6. Przeciągnij pętelkę przez nitkę i zsuń ją z prawego drutu, tak jak przy zamykaniu oczek. Nitka staje się teraz nowym oczkiem.
7. Przełóż nowe oczko z powrotem na lewy drut.
8. Sprawdź, czy nie jest przekręcone (patrz niżej), a potem przerób je na prawo.

Jak podnieść spuszczone oczko po lewej stronie

Po lewej stronie, pokrytej małymi łuczkami, nitka leży przed pętelką, więc ruch jest lustrzany.

1. Przerabiaj rząd na lewo, aż dojdziesz do spuszczonego oczka.
2. Sprawdź, czy pozioma nitka leży przed luźną pętelką.
3. Zdejmij znacznik i wkłuj prawy drut w pętelkę od tyłu do przodu.
4. Wsuń czubek prawego drutu pod poziomą nitkę.
5. Wkłuj czubek lewego drutu w pętelkę.
6. Przeciągnij pętelkę przez nitkę i zsuń ją z prawego drutu.
7. Przełóż nowe oczko z powrotem na lewy drut.
8. Sprawdź, czy nie jest przekręcone, a potem przerób je na lewo.

Jak podnieść oczko spuszczone o kilka rzędów szydełkiem

Gdy oczko uciekło o kilka rzędów, szydełko szybko je odbuduje, szczebel po szczeblu. Po angielsku nazywa się to laddering up, czyli wspinanie się po drabince.

1. Przerabiaj rząd, aż drabinka znajdzie się między dwoma drutami.
2. Trzymaj robótkę stroną oczek prawych do siebie, z nitkami leżącymi za luźną pętelką.
3. Zdejmij znacznik i wkłuj szydełko w pętelkę od przodu do tyłu.
4. Złap szydełkiem najniższą nitkę drabinki, tę tuż nad pętelką.
5. Przeciągnij nitkę przez pętelkę do siebie. Staje się ona nową pętelką na szydełku.
6. Złap kolejną nitkę wyżej i przeciągnij ją przez pętelkę na szydełku.
7. Powtarzaj, nitka po nitce i po kolei, aż wykorzystasz ostatnią nitkę, tę biegnącą między czubkami drutów.
8. Nałóż pętelkę na lewy drut prawą ścianką do przodu, a potem przerób ją na prawo.

Każda nitka to jeden rząd, więc nigdy nie pomijaj żadnej i nigdy nie łap dwóch naraz. Pominięta nitka zostawia w dzianinie luźną pętlę i skraca kolumnę. Jeśli tak się stanie, wysuń szydełko, pozwól oczku spruć się poniżej błędu i zacznij wspinaczkę od nowa.

Po lewej stronie: obróć robótkę

Oczko można podnosić po drabince od lewej strony, ale łatwiej obrócić robótkę tak, by strona oczek prawych była zwrócona do Ciebie. Podnieś oczko dokładnie jak wyżej, zostawiając ostatnią pętelkę na szydełku. Potem obróć robótkę z powrotem i nałóż pętelkę na lewy drut prawą ścianką do przodu.

Jak sprawdzić, czy oczko nie jest przekręcone

Każde oczko na drucie to pętelka z dwiema ściankami, jedną przed drutem, drugą za nim. W prawidłowo nałożonym oczku przed drutem leży prawa ścianka.

Jeśli z przodu leży lewa ścianka, oczko jest przekręcone: po przerobieniu jego nóżki krzyżują się u podstawy i wygląda na ciaśniejsze od sąsiednich. Żeby to poprawić, możesz:

• zsunąć je z lewego drutu i nałożyć z powrotem odwrotnie, prawą ścianką do przodu; albo
• przerobić je za tylną ściankę, czyli za ściankę leżącą za drutem, co odkręca je podczas przerabiania na prawo lub na lewo.

Jeśli naprawiona kolumna wygląda na trochę luźną albo ciasną, delikatnie pociągnij dzianinę wszerz i wzdłuż. Blokowanie, czyli zwilżenie gotowej rzeczy i wysuszenie jej na płasko w odpowiednim kształcie, zwykle wyrówna resztę.

Kiedy lepiej spruć oczka (tinking)

Czasem rozsądniej jest cofnąć pracę. Tinking (angielskie „knit” czytane wspak) to prucie oczko po oczku, przy którym każde oczko wraca na lewy drut. Wybierz ten sposób, gdy:

• spuszczone oczko jest tylko kilka oczek wstecz w bieżącym rzędzie;
• drabinka przechodzi przez dodawane lub ujmowane oczka, narzuty (celowe dziurki) albo warkocze, których szydełkiem nie odbudujesz bez zaawansowanej wiedzy;
• nitki są splątane lub rozszczepione albo spadło razem kilka sąsiednich oczek.

Jak spruć oczko prawe:

1. Trzymaj robótkę jak zwykle, z nitką roboczą (połączoną z motkiem) wychodzącą z ostatniego oczka na prawym drucie.
2. Wkłuj lewy drut od przodu do tyłu w oczko tuż pod pierwszym oczkiem na prawym drucie.
3. Wysuń prawy drut z oczka nad nim.
4. Delikatnie pociągnij nitkę roboczą, żeby je uwolnić.
5. Powtarzaj, aż dojdziesz do błędu.

Przy oczku lewym ruch jest taki sam, tylko nitka robocza jest przed robótką. Jeśli błąd jest wiele rzędów niżej, możesz zamiast tego wyciągnąć drut i spruć całe rzędy (po angielsku frogging). Z nitką ratunkową na miejscu jest to dużo mniej stresujące.

Jak zabezpieczyć robótkę nitką ratunkową

Nitka ratunkowa (ang. lifeline) to gładka nitka w kontrastowym kolorze przeciągnięta przez wszystkie oczka jednego rzędu. Jeśli kiedyś będziesz pruć robótkę, oczka zatrzymają się na niej, zamiast pruć się dalej.

1. Nawlecz na igłę do wełny, czyli tępą igłę z dużym uchem, gładką bawełnianą nitkę w kontrastowym kolorze, o kilkanaście centymetrów dłuższą, niż robótka jest szeroka.
2. Przeprowadź igłę przez wszystkie oczka na drucie, od jednego końca do drugiego.
3. Omiń znaczniki, żeby nie zostały uwięzione na nitce.
4. Zostaw zwisający koniec nitki po obu stronach.
5. Przerabiaj dalej, uważając, żeby nie złapać nitki ratunkowej w kolejnym rzędzie.

Czego nauczyć się dalej

Poprawianie błędów jest tym łatwiejsze, im lepiej czytasz swoje oczka. Powtórz oczko prawe i oczko lewe, żeby rozpoznawać literki V i łuczki na pierwszy rzut oka, a potem wykorzystaj nową pewność siebie w jednym z naszych łatwych pierwszych projektów. Lekcje z przewodnikiem, czyli nasze książki i kursy, znajdziesz w bibliotece.